Европската Унија се предомислува, моторите со внатрешно согорување имаат иднина – но под еден услов…

Сè укажува дека Европската Унија се предава на притисокот од индустријата и ќе ја укине забраната за продажба на автомобили со согорување по 2035 година. Сепак, регулаторот има голема и проблематична забелешка. Битката за иднината на возилата со мотори со согорување во Европа беснее веќе некое време. Европската Унија се држи до забраната за продажба на вакви автомобили, сосема нови, од 2035 година. Долго време, производителите беа едногласни по ова прашање, тврдејќи дека ќе можат да се прилагодат на регулативите.

Сепак, брзо стана јасно дека овие цели се недостижни и дека нивното спроведување може да доведе до колапс на индустријата клучна за европската економија. Повеќето компании, со неколку исклучоци, почнаа да вршат притисок врз регулаторот да го промени својот пристап. Сè укажува на првиот пробив. Европската Унија почнува сериозно да размислува за укинување на забраната за продажба на нови автомобили со мотори со согорување, иако со свои услови. И тука лежи голем проблем.

Европската Унија вели да за автомобилите со согорување, но очекува тие да работат на синтетички горива и биогорива. Во случај на дизел мотори, зборуваме за гориво HVO100, а во случај на бензински мотори, зборуваме за синтетички бензин. За какви горива станува збор?

HVO, или хидротретирано растително масло, е вид на синтетичко и обновливо гориво наменето за дизел мотори. Се произведува преку напредни процеси на преработка, како што се хидрокрекинг или хидрогенизација на растителни и животински масти, со употреба на водород и соодветни катализатори. Покрај чистото HVO гориво, познато како HVO100, достапни се и дизел мешавини што го содржат, како што се HVO30 или HVO50.

HVO горивото има идентични хемиски својства како традиционалното дизел гориво, но неговиот извор е обновлив. Неговото користење немешано, во зависност од технологијата на производство, може да ги намали емисиите на CO2 за 40 до 90%, да ги намали честичките за приближно 30% и да ги намали емисиите на азотни оксиди за речиси 9% во споредба со конвенционалното дизел гориво. Ова е најголемата предност на ова решение. Важно е што неговата имплементација не бара модернизација ниту на современите дизел мотори ниту на постојната инфраструктура за гориво.

Синтетичкиот бензин, од друга страна, е гориво направено не од сурова нафта, туку од водород и јаглерод диоксид. Процесот вклучува производство на водород со употреба на електрична енергија, комбинирање со CO2 и претворање во течни јаглеводороди. Овој бензин може да ги напојува конвенционалните мотори со согорување, така што возачите не мора да ги менуваат своите возила или инфраструктура.

Клучно е што синтетичкиот бензин може да се произведува со употреба на обновлива енергија и јаглерод диоксид извлечен од атмосферата или индустријата. Ова значи дека согорувањето на горивото ослободува слична количина јаглерод диоксид во животната средина како што се извлекувало за време на производството. Сепак, технологијата е скапа, па затоа синтетичкиот бензин останува идно решение, а не вообичаено гориво на бензинските пумпи.

Тука се појавува најголемиот проблем: времето и трошоците. Апостолос Џиџикостас, европски комесар за одржлив транспорт и туризам, истакнува една клучна точка: ваквите горива би биле единствената опција за сосема нови автомобили со мотори со согорување. И тука се појавува многу чудна ситуација. Автомобилите што моментално се на пазарот би можеле да продолжат да користат фосилни горива – традиционален бензин и дизел. Сосема нови автомобили што се продаваат од 1 јануари 2035 година би можеле да користат само синтетички горива и HVO.

Значи, еве го прашањето: кој би го потврдил ова и како? Дали таков пристап обезбедува еднаквост и праведност? Во моментов, звучи како апсурден изум наменет дополнително да го оправда правецот што го избрала ЕУ, но нема вистинско влијание врз светот.